Ani Antik Kenti'nin surları, Kars'ın tarihi dokusunu yansıtan muazzam bir eser olarak dikkat çekmektedir. Bu surlar, yalnızca askeri bir yapı olmanın ötesinde, sanat ve mimarinin harmanlandığı bir kültürel miras niteliği taşır. Farklı dönemlerin izlerini üzerinde barındıran bu yapılar, zamanla birçok medeniyete ev sahipliği yapmış olan Ani'nin tarihine dair önemli bilgiler sunmaktadır. Ziyaretçilerine geçmişe yolculuk yaptıran bu surlar, aynı zamanda UNESCO'nun koruması altındaki değerli bir hazine olarak öne çıkmaktadır.

Ani Antik Kenti surları, Kars'ta yer alan ve UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde bulunan Ani Ören Yeri'nde yer alır. Özellikleri:

• Uzunluk: 4,5 km.
• İnşa Tarihi: Bugünkü surların büyük bir kısmı Bagratlı Kralı III. Aşot (953-977) zamanında yaptırılmıştır. İkinci sur sistemi Kral II. Sembat (977-988) döneminde eklenmiş, son sur sistemi ise Selçuklu Sultanı Alparslan'ın 1064 yılında Ani'yi fethetmesinden sonra tamamlanmıştır.
• Yapı: Üçgene benzer bir şekilde inşa edilmiştir. Surların duvar örgüsünde sarı, gri ve kırmızıya yakın renkli taşlar kullanılmıştır.
• Kapı Sayısı: Yedi giriş kapısı bulunur, en görkemlisi Aslanlı Kapı'dır.
• Süslemeler: Surların iç ve dış cephelerinde haç motifleri, aslan ve yılan kabartmalı rölyefler, kitabeler ve çini süslemeler mevcuttur.

Ani Antik Kenti surları, "korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı" olarak tescillenmiş yapılardan biridir.